anasayfa idso hakkinda konser-programi orkestra muzik iletisim  
 
 
   
Klasik müziğin giderek kan kaybettiği, gençlerin ilgisini daha az çektiği söyleniyor. Bu görüşün somut verilere dayanıp dayanmadığını bilmiyorum. Ayrıca Türkiye’deki durumla dünyadaki durum ne kadar benzeşir, o da belirsiz. Ancak gerçek olan birşey varsa, o da müzik eğitimi veren yüzlerce kuruluşun çok sayıda kaliteli müzisyeni dünya piyasalarına sunduğu ve profesyonel gençler arasındaki rekabetin giderek arttığıdır.


Orkestra şefi olarak isim yapmak ve pazarda iyi bir yer edinmek isteyen gençler de bu rekabetten paylarını alıyor. Eylül ayı içinde Besançon’da yapılan Uluslararası Genç Orkestra Şefleri Yarışması buna en güzel göstergelerden biriydi. Yarışmanın çeyrek ve yarı finalleri ve tabii ki final bölümü, Arte Televizyonu’nun “Live web” sitesi aracılığıyla internetten canlı olarak yayınlandı. Zaman zaman internetin azizliğine uğranıp kesintilerle karşılaşılsa da, genellikle izlenebildi. Ayrıca müzikseverler http://liveweb.arte.tv/fr/video/Finale_du_Concours_international_des_jeunes_chefs_d_orchestre/  adresini kullanarak yarışma kayıtlarına bugün de ulaşabilir.


Adayların BBC Senfoni Orkestrası’nı yönetmek zorunda olduğu yarışmada, Tomohiro Seyama, Kazuki Yamada ve Rossen Gergor finale kaldı, diğer bir deyimle finalistlerin ikisi Japon, biri Bulgar’dı. Japonlar’ın ve şef, solist veya orkestra üyesi olarak her yerde karşımıza çıkan diğer Uzak Doğulular’ın başarıları, klasik müziğin sadece batı kültürünün bir parçası olduğunu iddia edenlere en iyi yanıtı veriyor. Hatta buna tipik bir Doğu Avrupalı olan Rossen Gergor’u da katmak mümkün. Klasik Batı Müziği ile ilgili bir yarışmadaki en başarılı üç müzisyen, Batı Avrupa’nın dışından geliyorsa, klasik müziğin evrenselliğine bundan daha iyi bir gösterge olabilir mi?

Final yarışması için seçilen eserler, Edith Canat de Chizy’nin “Times” adlı çağdaş bestesi, Mendelssohn’un 2. Keman Konçertosu’nun 2. ve 3. bölümleri ve Berlioz’un Fantastik Senfonisi’nin 1. bölümüydü. Kazuki Yamada, mükemmel müzik bilgisi, eserlere hakimiyeti ve üstün yorum yetenekleriyle olduğu kadar, sempatik hareketleri ve orkestra ile kurduğu mükemmel iletişimle de puan toplayarak öne çıktı. Sonuçta hem jürinin hem de seyircinin büyük ödülünü kazandı. Yarışma sonunda yaptığı kısa teşekkür konuşmasında, daha önce bu yarışmaya katılıp ikinci turda elendiğini söyleyerek, eksikliklerini değerlendiren hocalarının, başarılı olmak için orkestra ile daha iyi bütünleşmesi gerektiğini vurguladıklarını belirtmesi ilginçti. Herhalde henüz 30 yaşında olan bu gencin adı, giderek daha sık duyulacaktır.

Bir diğer genç şef, 23.09.2009 günü Finlandiya Radyo Senfoni Orkestrası RSO’yu yönetmekteydi. Bu konser, Helsinki’de, ünlü mimar Alvar Aalto tarafından tasarlanmış olan görkemli Finlandiya Salonu’nda yer alıyordu ve orkestranın peryodik Çarşamba konserlerinden biriydi. Daha önce orkestranın, ünlü şef Xian Zang tarafından yönetileceği ilan edilmişken, müzikseverlerin karşısına son anda Santtu Rouvali adında 24 yaşında bir genç çıkıverdi. Çinli hanımın neden gelemediği belirtilmedi, ancak Rouvali hayret verici yönetimiyle onu aratmadığı gibi, konserin belki de daha büyük bir coşku ve heyecanla izlenmesini sağladı. Programda Mikko Heiniö’nün, piyano ve soprano solo için bestelediği “Ay Konçertosu” adlı çağdaş eseri, Bernstein’ın 3 Dans Episodu ve ünlü “West Side Story”den derlediği Senfonik Danslar’ı vardı. Tüm eserlerde olabildiğince geniş bir perküsyon ekibiyle desteklenen pasajlar bulunmaktaydı ve orkestra yaklaşık 90 kişilik dev bir kadroyla sahnedeydi.

Santtu Rouvali, yaşı gibi küçük bir vücut yapısına sahip bir şef, ancak orkestra önünde adeta devleşebiliyor. Üstelik müziğe 15 yaşındayken, Helsinki’de perküsyon okuyarak başlamış, sonra Lahti’de ve Sibelius Akademisi’nde devam etmiş, bir süre Danimarka’da çalışmış, şeflik eğitimine ise sadece 2 yıl önce, 2007’de Leif Segerstam’ın sınıfına kaydolarak adım atmış bir genç. Ne var ki, çok kısa bir sürede büyük bir ilerleme kaydederek, 2009 yazından itibaren, RSO’nun sürekli şefi olan Sakari Oramo’nun asistanlığını yapmakta. Rouvali bu konserde, kendisine son anda verilen şeflik görevini üstlenip, muhteşem bir yönetim göstererek herkesi etkiledi ve büyük bir başarı kazandı. Tabii o da bununla yetinmiyor ve uluslararası arenalarda boy göstermek istiyor. 10-13 Kasım 2009’da yapılacak Uluslararası Yorma Panula Şefler Yarışması’na katılarak 14 Avrupa ülkesinden gelecek 20 meslektaşına karşı gücünü kanıtlamaya çalışacak.

Sonuç olarak gençlerin işbaşında olması hepimize mutluluk veriyor. Hem onları, hem de ülkemizin yetiştirdiği genç şefleri sık sık İDSO ile de görmeyi arzu ediyoruz.


Melih KAMİL
   

Adres: Hacı Hesna Hatun Mah. Eski Tekel Binası No.66 34674 Paşalimanı - Üsküdar
Tel: +90 216 495 82 00 / +90 216 495 82 12 Faks: +90 216 495 82 00 email: info@idso.gov.tr